O le New York State Mesonet, o se fesoʻotaʻiga e mataʻituina ai le tau i le setete atoa e faʻatautaia e le Iunivesite i Albany, o loʻo talimalo i se sauniga o le tipiina o le lipine mo lana nofoaga fou e mataʻituina ai le tau i le Uihlein Farm i Lake Placid.
E tusa ma le lua maila i saute o le Nu'u o Lake Placid. O le fa'ato'aga e 454-eka e aofia ai se nofoaga e siaki ai le tau ma se 'olo e 30-futu le maualuga lea na fa'agaoioia e tagata su'esu'e o le Iunivesite o Cornell mo le silia ma le 50 tausaga. Ua fa'aonaponei nei lea nofoaga ma ua liua i le nofoaga feso'ota'iga tulaga fa'atulagaina lona 127 a Mesonet.
Na maeʻa le fesoʻotaʻiga Mesonet ia Aperila 2018, ma taʻitaʻia e le UAlbany le mamanu, faʻapipiʻiina ma le faʻagaioiga. O nofoaga taʻitasi o loʻo iai nei e 126, e tusa ma le 17 maila le mamao i le setete atoa, ua faʻapipiʻiina i masini faʻalogo otometi e fuaina ai le vevela, susū, saoasaoa ma le itu e agai i ai le matagi, mamafa, timuga, ave o le la, loloto o le kiona ma faʻamatalaga o le eleele faʻapea foʻi ma se mea puʻeata e puʻeina ata o tulaga o loʻo iai nei.
E aoina fa'amaumauga a le Mesonet i le taimi moni i minute ta'i lima, e fa'aopoopoina ai fa'ata'ita'iga o valo'aga o le tau ma meafaigaluega e lagolago ai fa'ai'uga mo tagata fa'aoga i Niu Ioka atoa. O lo'o avanoa fa'amaumauga mo le maimoaina e le lautele.
O le fa'amanatuga o le tipiina o le lipine o le a faia mai le 11 i le taeao i le 1 i le aoauli i le Aso Lulu, 5 Iuni i le Uihlein Farm, 281 Bear Cub Lane i Lake Placid (mulimulita'i i fa'ailoga i le nofoaga o Mesonet mai Bear Cub Lane).
O Daily le tagata muamua na faʻapipiʻiina se nofoaga e faʻatau ai le tau. Mulimuli ane, na ia faʻaopoopoina se isi nofoaga e faʻatau ai le tau e tusa ma le 5 maila le mamao e tuʻuina atu ai nisi faʻamatalaga i ana fanua lata ane.
O lenei feso'ota'iga o le nofoaga e va'ai tau ai, o se tasi o fa'alapotopotoga e sili ona to'atele i le lalolagi, o se fa'alapotopotoga e le o ni polofiti e fa'amoemoe e fa'ateleina le fa'aaogaina o masini fa'alogo i luga o le initaneti i fa'ato'aga ma gaosiga. E aofia ai itumalo fa'ata'ita'i e 10: Pulaski, White, Cass, Benton, Carroll, Tippecanoe, Warren, Fountain, Montgomery ma Clinton.
“E i ai ni nai nofoaga o le tau matou te mata’ituina i le itulagi, i totonu o le radius e 20 maila,” o le fa’aopoopoga lea a Daily. “Ina ia mafai ona matou va’ai i le aofa’i o timuga, ma po’o fea o i ai mamanu o timuga.”
E faigofie ona fa'asoa atu tulaga o le tau i le taimi moni i tagata uma o lo'o a'afia i galuega i le fanua. O fa'ata'ita'iga e aofia ai le mata'ituina o le saoasaoa ma le itu e agai i ai le matagi i le lotoifale pe a fa'asusu ma le mata'ituina o le susu ma le vevela o le eleele i le vaitau atoa.
Eseesega o faʻamatalaga
saoasaoa o le matagi, itu e agai i ai ma agi malosi
timuga
le susulu o le la
vevela
susū
fa'asinomaga o le vevela
matagi malulu
tulaga o le sau
tulaga o le barometric
vevela o le eleele
le maualuga o le susu i le 2, 5, 10 ma le 15 inisi i lalo o le fogaeleele
Talu ai e le maua le Wi-Fi i le tele o nofoaga i fafo, o lea e la'uina mai ai e nofoaga o le tau fa'amaumauga e ala i feso'ota'iga feavea'i 4G. Peita'i, ua amata ona fa'afeso'ota'i e le tekinolosi LoRaWAN nofoaga i le initaneti. E taugofie le fa'aogaina o le tekinolosi feso'ota'iga a le LoRaWAN nai lo le telefoni feavea'i. E fetaui lelei mo le fa'asalalauina o fa'amaumauga e maualalo le saoasaoa ma le malosi, e tusa ai ma le saunoaga a Jack Stucky, le ofisa sili o tekinolosi a le WHIN.
E mafai ona maua i luga o le upega tafaʻilagi, o faʻamatalaga a le nofoaga o le tau e le gata ina fesoasoani i faifaʻatoʻaga, ae faʻapea foʻi i faiaʻoga, tamaiti aʻoga ma tagata o le nuʻu ia malamalama atili i aafiaga o le tau.
Mo i latou i fafo atu o le eria o le WHIN, o loʻo i ai isi fesoʻotaʻiga o nofoaga o le tau, e pei o le Indiana Automated Surface Observations System Network.
Fai mai Larry Rose, o le faufautua o loʻo iai nei ma le faatonu sili sa iai muamua i le faʻalapotopotoga e le o ni polofiti a le Tree Lafayette, e fesoasoani fesoʻotaʻiga o nofoaga e siaki ai le tau i le mataʻituina o le susu o le eleele i loloto eseese ma fetuʻunaʻi ai faasologa o le faʻasūsūina e volenitia o laʻau fou totō i le nuʻu.
“O le mea e iai laau, e iai foi le timu,” o le tala lea a Rose, ma faamatala ai o le susū mai laau e fesoasoani e fausia ai le taamilosaga o le timu. Talu ai nei na totōina ai e le Tree Lafayette le silia ma le 4,500 laau i le eria o Lafayette, Ind. Ua faaaoga e Rose le ono nofoaga o le tau, faatasi ai ma isi faamaumauga o le tau mai nofoaga o loo i totonu o Tippecanoe County, e fesoasoani ai ia mautinoa o laau fou ua totōina e maua le lava o le vai.
Iloiloina o le taua o faʻamaumauga
O le tagata tomai faapitoa i le tau leaga o Robin Tanamachi o se polofesa lagolago i le Matagaluega o le Lalolagi, le Ea ma le Saienisi o le Lalolagi i Purdue. E faʻaaogaina e ia nofoaga i vasega e lua: Mataʻituina ma le Fuaina o le Ea, ma le Radar Meteorology.
E masani ona iloilo e ana tamaiti aʻoga le lelei o faʻamaumauga o nofoaga o le tau, ma faʻatusatusa i nofoaga faʻasaienisi o le tau e sili atu ona taugata ma sili atu ona faʻatulagaina soo, e pei o na o loʻo i le Malaevaalele o le Iunivesite o Purdue ma luga o le Purdue Mesonet.
“Mo le va o minute e 15, sa fa’aitiitia le timu i le tusa ma le tasi vaesefulu o le milimita — lea e foliga mai e le tele, ae i le gasologa o le tausaga, e mafai ona fa’aopoopoina lena mea i se aofa’iga tele,” o le tala lea a Tanamachi. “O nisi aso sa sili atu ona leaga; o nisi aso sa sili atu ona lelei.”
Ua tuufaatasia e Tanamachi faamaumauga o le nofoaga o le tau faatasi ai ma faamaumauga na maua mai lana radar e 50-kilomita o loo i le lotoa o Purdue i West Lafayette e fesoasoani e malamalama atili ai i mamanu o timuga. “O le i ai o se fesoʻotaʻiga tele o fua o timuga ma le mafai ona faamaonia ia fuafuaga e faavae i luga o le radar e taua tele,” o lana tala lea.
Filifiliga mo le fa'apipi'iina o le nofoaga e fa'atau ai le tau
E te fiafia e fa'apipi'i lau lava nofoaga e siaki ai le tau? O le Auaunaga Tau a le Atunu'u e tu'uina atu ni ta'iala ma ni tulaga lelei mo le filifilia o nofoaga. E mafai e le nofoaga ona a'afia tele ai le lelei o fa'amatalaga tau.
Afai e aofia ai fua o le susu o le eleele poʻo le vevela o le eleele, e taua tele se nofoaga e faʻaalia saʻo ai uiga e pei o le alavai, maualuga ma le tuufaatasiga o le eleele. O se nofoaga e siaki ai le tau o loʻo i luga o se nofoaga laugatasi ma tutusa, e mamao ese mai luga o mea ua faʻapipiʻiina, e maua ai faitauga sili ona saʻo.
E le gata i lea, ia saili nofoaga e ono lē mafai ai ona feto’ai ma masini fa’ato’aga. ‘Aua le latalata i fale tetele ma laina o la’au ina ia maua ai ni faitauga sa’o o le matagi ma le ave o le la.
E masani ona fesuisuia'i tau o feso'ota'iga i le nofoaga e fa'aaogaina ai le tau e tusa ai ma le tele o taimi e fe'avea'i ai fa'amatalaga i luga o se feso'ota'iga telefoni feavea'i. E tusa ma le $100 i le $300 i le tausaga e tatau ona fa'atulaga se paketi. O isi manatu tau e aofia ai le lelei ma le ituaiga o masini e fa'aaogaina ai le tau, fa'atasi ai ma asiasiga masani ma tupe fa'aalu mo le tausiga.
E mafai ona fa'apipi'iina le tele o nofoaga e fa'atatau i le tau i ni nai itula. O fa'amaumauga e gaosia i lona olaga atoa o le a fesoasoani i le faia o fa'ai'uga i le taimi moni ma le taimi umi.
Taimi na lafoina ai: Aokuso-15-2024

